Pausanias Project


   Mycene - grafcirkels
Van de Mykeense resten die door Pausanias werden beschreven staat het grootste deel nog steeds overeind, van de beroemde Leeuwenpoort (de oudste sculptuur-groep van Europa, daterend uit 1350 v. Chr.) tot aan de minstens even beroemde “schathuizen” als die van Atreus en zijn kinderen, in feite geen schatkamers, maar koepel-graven daterend uit 1400-1200 v. Chr. Het grootste koepelgraf (het “graf van Atreus” was vroeger aan de binnenkant bezet met tientallen bronzen rozetten, net als dat van Orchomenos. Van de oorspronkelijke rijke decoratie van de toegangsdeuren is niet veel meer overgebleven, en het meeste daarvan bevindt zich nu in het British Museum.. De reconstructie (linksonder) geeft echter een goed beeld. Dit type koepelgraf is in alle nu bekende gevallen al in de oudheid uitgeplunderd. Op de fotos een tweede koepelgraf bij Mykene, de z.g. Tombe van Aigisthos, met daarnaast de gerestaureerde koepel van de Tombe van Clytaemnestra.

Zoals het kaartje linksboven laat zien, zijn er in en rond de eigenlijke burcht van Mykene de nodige graven te zien. De belangrijkste zijn de nummers :

1 - Tombe van Atreus, gebouwd rond 1250 v.Chr., waarschijnlijk het bekendste, en in ieder geval het meest indrukwekkende koepelgraf..
2 - Het Graf van Clytaemnestra, haast even groots van opzet en uitvoering als het Graf van Atreus. Gezien de (schaarse) grafvondsten (twee rijk versierde handvatten van spiegels en enkele versierde edelstenen) heeft het aan een vrouw toebehoord.
3 - Graf van Aigisthos, een van de vroegste koepelgraven, gebouwd zonder ontslastingdriehoek.
4 - Tombe van de Leeuwen, een tussenvorm tussen de vroege vormen en de allergrootste.
5 - Grafcircel B, de belangrijkste van de koninklijke grafcirkels.
6 - Grafcirkel A.

De door Pausanias genoemde graven binnen de muren zijn zeer waarschijnlijk te identificeren met de koningsgraven van grafcirkel A direct achter de Leeuwenpoort. Opgravingen sinds Heinrich Schliemann hebben meer en meer resten en kunstwerken van de oude Mykeense beschaving blootgelegd, die voor het grootste deel in het nationaal museum in Athene worden bewaard, maar waarvan replica's te zien zijn in het nieuwe museum ter plekke. De beroemdste kunstwerken zoals het zogenaamde “ masker van Agamemnon” komen uit de graven van de beide grafcirkels en zijn zeker 300 jaar ouder dan Agamemnon. Elk graf werd oorspronkelijk getooid met een grafsteen, waarvan er nog enkele zijn bewaard. Op de foto rechts is een figuur te zien die in zijn strijdwagen staat, die weer wordt voorafgegaan door een man met zwaard: is dit een strijdscène, of een edelman voorafgegaan door een heraut of bodyguard?

Grafcircel B is iets ouder nog dan grafcircel A. Omdat hij niet door Schliemann is opgegraven, maar  pas in 1952-4 door Mylonas, zijn de resultaten ervan zeer belangrijk geweest. Er waren geen crematies, geen mummificering, geen mensenoffers en geen  terracotta of houten grafkisten. Van de 24 graven in de cirkel, waren er 14 uit de tijd 1650-1600 voor Chr.

Boven: de schachtgraven  uit grafcirkel A van Mykene, een van de gouden maskers die er zijn gevonden en een grafsteen met reliëf. Een diadeem en goudpapier op een kinderlijkje en 3 zwaarden. Voor tal van andere vondsten, zie musea NAM